PharmaVault
گنجینه اطلاعات داروسازی
The Pharmaceutical Information Vault
Excipient monograph · مونوگراف ماده جانبی
pharmavault.ir
Ammonia solution
آمونیاک
1نامهای رسمی (فارماکوپهای)
- BPStrong Ammonia Solution
- JPAmmonia Water
- Ph. Eur.Ammonia Solution, Concentrated
- USP–NFStrong Ammonia Solution
2مترادفها و نامهای تجاری
Ammonia water; ammonium hydroxide; aqua ammonia; spirit of hartshorn; stronger ammonia water; E527
3نام شیمیایی و شماره CAS
Ammonia (aqueous solution) · [7664-41-7]
UNII 5138Q19F1X · PubChem CID 222
4فرمول تجربی و وزن مولکولی
NH3 · 17.03
5طبقه عملکردی
تنظیمکننده pH، عامل بافری
محدوده غلظت متداول: — · اشکال دارویی: مایع
6کاربرد در فرمولاسیون دارویی
معمولاً پس از رقیقسازی به عنوان قلیاییکننده و برای تنظیم pH، به عنوان جزء بافر همراه نمکهای آمونیوم و برای تشکیل نمکهای آمونیومی پلیمرهای اسیدی مانند شلاک و برخی روکشهای رودهای به کار میرود تا بتوان آنها را از محلول آبی اعمال کرد. در لینیمنتها و فرآوردههای آمونیاک معطر نیز مصرف شده است.
7توصیف
مایعی شفاف و بیرنگ با بوی بسیار تند و مشخص؛ به شدت قلیایی و سوزاننده است.
8ویژگیهای معمول
- غلظت
- محلولهای قوی/غلیظ حدود 25–31٪ وزنی NH3 دارند (Strong Ammonia Solution در USP–NF، 27–31٪؛ محلول غلیظ Ph. Eur.، 25–30٪)؛ محلولهای رقیق حدود 10٪
- چگالی
- حدود 0.89–0.91 g/cm³ برای محلول قوی
- pKa
- 9.25 (یون آمونیوم، در 25 °C)
- قلیاییت
- به شدت قلیایی؛ محلول 1 مولار pH حدود 11.6 دارد
- فراریت
- بهراحتی گاز آمونیاک از دست میدهد، بهویژه در حالت گرم
9پایداری و شرایط نگهداری
آمونیاک از محلول خارج میشود؛ بنابراین در ظروف نیمهپر یا بد بستهشده غلظت آن کاهش مییابد و در شرایط گرم فشار درون ظرف بالا میرود. در ظرف کاملاً دربسته، در جای خنک و ترجیحاً زیر حدود 20 °C نگهداری و پیش از باز کردن خنک شود.
10ناسازگاریها
با اسیدها و انیدریدهای اسیدی و با هالوژنها و هیپوکلریتها واکنش شدید میدهد. با نمکهای نقره، جیوه و طلا و با ید ممکن است ترکیبات انفجاری تشکیل دهد. به مس، برنج و روی حمله میکند.
11روش تولید
آمونیاک به روش Haber–Bosch از نیتروژن و هیدروژن سنتز و گاز آن تا غلظت مورد نیاز در آب خالص حل میشود.
12ایمنی
محلولهای رقیق در غلظتهایی که در فرآورده نهایی باقی میماند نگرانی چندانی ایجاد نمیکنند. محلول قوی برای پوست، چشم و غشاهای مخاطی خورنده است؛ بخار آن محرک شدید تنفسی است و بلع آن باعث سوختگی جدی میشود.
13احتیاطهای کار با ماده
محلول قوی را زیر هود و با دستکش، عینک یا محافظ صورت و لباس محافظ کار کنید. ظروف را پس از خنک کردن بهآرامی باز کنید، زیرا ممکن است تحت فشار باشند.
14وضعیت رگولاتوری
آمونیوم هیدروکسید در فهرست GRAS قرار دارد و در اروپا به عنوان افزودنی غذایی پذیرفته شده است (E527). در FDA Inactive Ingredient Database (برای تنظیم pH در چند شکل دارویی) و در داروهای مجاز در اروپا وجود دارد.
15مواد مرتبط
محلول آمونیاک رقیق (حدود 10٪ NH3)؛ آمونیوم کربنات؛ آمونیوم کلرید.
16توضیحات
چون آمونیاک فرار است، بخش زیادی از آن در خشک شدن روکشها از دست میرود؛ این ویژگی برای روکشهای رودهای آبی که به صورت نمک آمونیوم اعمال میشوند مفید است. غلظت محلولهای ذخیره با گذشت زمان تغییر میکند و پیش از مصرف در فرمولاسیونهای حساس باید با تیتراسیون بررسی شود.