PharmaVault
گنجینه اطلاعات داروسازی
The Pharmaceutical Information Vault
Excipient monograph · مونوگراف ماده جانبی
pharmavault.ir
Carboxymethylcellulose calcium
کربوکسی متیل سلولز کلسیم
1نامهای رسمی (فارماکوپهای)
- BPCarmellose Calcium
- JPCarmellose Calcium
- Ph. Eur.Carmellose Calcium
- USP–NFCarboxymethylcellulose Calcium
2مترادفها و نامهای تجاری
Calcium carboxymethylcellulose; calcium CMC; carmellosum calcicum; cellulose, carboxymethyl ether, calcium salt; ECG 505
3نام شیمیایی و شماره CAS
Cellulose, carboxymethyl ether, calcium salt · [9050-04-8]
4فرمول تجربی و وزن مولکولی
پلیمر، مخلوط یا ماده با ترکیب متغیر — فرمول مولکولی واحد ندارد.
5طبقه عملکردی
متلاشیکننده (دیساینتگرانت)
محدوده غلظت متداول: 1–15% · اشکال دارویی: جامد
6کاربرد در فرمولاسیون دارویی
در فرآوردههای خوراکی و موضعی عمدتاً به دلیل ویژگی جذب آب و تورم به کار میرود: به عنوان متلاشیکننده و چسباننده قرص و نیز عامل تعلیقدهنده یا افزاینده ویسکوزیته. در قرص معمولاً حدود 1–15٪ وزنی مصرف میشود.
7توصیف
پودر ریز سفید تا سفید مایل به زرد، رطوبتگیر و بیبو.
8ویژگیهای معمول
- pH
- حدود 4.5–6.0 (دیسپرسیون آبی 1٪)
- حلالیت
- عملاً نامحلول در آب، اتانول، استون و اتر؛ در آب متورم میشود و سوسپانسیون تشکیل میدهد؛ کمی محلول در سدیم هیدروکسید رقیق
- رطوبتگیری
- رطوبتگیر
9پایداری و شرایط نگهداری
پایدار ولی رطوبتگیر است. در ظرف کاملاً بسته، در جای خنک و خشک نگهداری شود.
10ناسازگاریها
مانند کربوکسیمتیلسلولز سدیم، با محلولهای اسیدی قوی و نمکهای محلول آهن و برخی فلزات دیگر مانند آلومینیوم، جیوه و روی ناسازگار است.
11روش تولید
سلولز در حضور سدیم هیدروکسید با کلرواستیک اسید کربوکسیمتیله میشود؛ نمک سدیم حاصل به فرم اسیدی و سپس، مثلاً با کلسیم کربنات، به نمک کلسیم تبدیل میشود.
12ایمنی
در داروهای خوراکی مصرف میشود و غیرسمی و غیرمحرک شناخته میشود؛ جذب نمیشود. مقادیر خوراکی بسیار زیاد ممکن است اثر ملین داشته باشد.
13احتیاطهای کار با ماده
احتیاطهای معمول متناسب با مقدار ماده رعایت شود. از استنشاق گردوغبار خودداری شود؛ محافظ چشم و دستکش توصیه میشود.
14وضعیت رگولاتوری
در FDA Inactive Ingredient Database (کپسول و قرص خوراکی) و در داروهای غیرتزریقی مجاز در اروپا وجود دارد.
15مواد مرتبط
کربوکسیمتیلسلولز سدیم؛ کروسکارملوز سدیم؛ سدیم استارچ گلیکولات.
16توضیحات
برخلاف نمک سدیم، نمک کلسیم در آب نامحلول است و به جای حل شدن متورم میشود؛ به همین دلیل بیشتر نقش متلاشیکننده دارد تا غلیظکننده. مصرف آن بهویژه در ژاپن گسترده است.