PharmaVault
گنجینه اطلاعات داروسازی
The Pharmaceutical Information Vault
Excipient monograph · مونوگراف ماده جانبی
pharmavault.ir
Ceratonia
صمغ خرنوب
1مترادفها و نامهای تجاری
carob bean gum; carob flour; ceratonia gum; Ceratonia siliqua gum; locust bean gum; E410
2نام شیمیایی و شماره CAS
Galactomannan polysaccharide from the seed endosperm of Ceratonia siliqua (mannose to galactose ratio about 4:1) · [9000-40-2]
3فرمول تجربی و وزن مولکولی
پلیمر، مخلوط یا ماده با ترکیب متغیر — فرمول مولکولی واحد ندارد.
4طبقه عملکردی
عامل ژلساز، اصلاحکننده ویسکوزیته
محدوده غلظت متداول: — · اشکال دارویی: مایع
5کاربرد در فرمولاسیون دارویی
سراتونیا (صمغ لوبیای خرنوب) عامل غلیظکننده، تعلیقدهنده و پایدارکننده است که عمدتاً در صنایع غذایی و به میزان کمتر در فرآوردههای دارویی خوراکی و موضعی به کار میرود؛ به عنوان ماتریکس آبدوست در قرصهای رهش کنترلشده، اغلب همراه با زانتان گام، نیز بررسی شده است. در غذا معمولاً با غلظت حدود 0.1–1٪ مصرف میشود. در شیرخشکهای غلیظشده ضدبرگشت (ضدریفلاکس) نوزادان نیز وجود دارد.
6توصیف
پودری سفید تا سفید مایل به زرد و تقریباً بیبو که از آسیاب کردن آندوسپرم دانههای خرنوب به دست میآید.
7ویژگیهای معمول
- ترکیب
- زنجیره خطی (1→4)-β-D-مانان با شاخههای منفرد α-D-گالاکتوز؛ نسبت مانوز به گالاکتوز حدود 4:1
- حلالیت و آبپوشی
- در آب سرد فقط تا حدی محلول است؛ برای آبپوشی کامل و رسیدن به حداکثر ویسکوزیته، حرارت تا حدود 80 °C لازم است؛ در اتانول نامحلول
- ویسکوزیته
- در غلظتهای کم (حدود 1٪) دیسپرسیونهای بسیار ویسکوز و شبهپلاستیک تشکیل میدهد؛ ویسکوزیته در محدوده وسیعی از pH نسبتاً ثابت است
- همافزایی
- با زانتان گام ژل الاستیک تشکیل میدهد و ژلهای کاراگینان و آگار را مستحکمتر میکند
8پایداری و شرایط نگهداری
پودر آن در صورت نگهداری خشک در ظرف کاملاً بسته و در جای خنک پایدار است. دیسپرسیونهای آبی مستعد آلودگی میکروبیاند و به نگهدارنده نیاز دارند؛ حرارت طولانی، pHهای بسیار اسیدی یا قلیایی و آنزیمها (مانانازها) ویسکوزیته آنها را کاهش میدهند.
9ناسازگاریها
با اکسیدکنندههای قوی ناسازگار است. غلظتهای بالای اتانول و سایر حلالهای آلی قابل امتزاج با آب آن را از دیسپرسیون رسوب میدهند.
10روش تولید
از دانههای درخت خرنوب، Ceratonia siliqua (تیره Fabaceae) که در حوزه مدیترانه میروید، به دست میآید. دانهها پوستگیری و دونیم میشوند، جنین از آندوسپرم جدا میشود و آندوسپرم آسیاب و الک میشود تا صمغ به دست آید.
11ایمنی
غیرسمی شناخته میشود و به مقدار قابل توجهی هضم یا جذب نمیشود و نقش فیبر غذایی محلول را دارد. مقادیر زیاد ممکن است نفخ ایجاد کند. تماس شغلی با گردوغبار آن موجب رینیت آلرژیک و آسم شده و حساسیت غذایی به صمغ خرنوب بهندرت گزارش شده است.
12احتیاطهای کار با ماده
احتیاطهای معمول متناسب با مقدار ماده رعایت شود. از استنشاق گردوغبار آن خودداری شود؛ ماسک گردوغبار، دستکش و محافظ چشم توصیه میشود.
13وضعیت رگولاتوری
در فهرست GRAS قرار دارد. در اروپا به عنوان افزودنی غذایی پذیرفته شده است (E410)؛ EFSA و JECFA تعیین ADI عددی را برای آن لازم ندانستهاند. در داروهای خوراکی و موضعی و بسیاری از مواد غذایی مصرف میشود.
14مواد مرتبط
گوار گام؛ صمغ تارا؛ زانتان گام؛ کاراگینان.
15توضیحات
سراتونیا چون نسبت به گوار گام شاخههای گالاکتوز کمتری دارد، در آب سرد کندتر آبپوشی میشود ولی برهمکنش قویتری با زانتان و کاراگینان دارد. پودر را با همزدن کافی در آب سرد پخش و سپس حرارت دهید تا ویسکوزیته کامل ایجاد شود.