PharmaVault
گنجینه اطلاعات داروسازی
The Pharmaceutical Information Vault
Excipient monograph · مونوگراف ماده جانبی
pharmavault.ir
Hydroxyethyl cellulose
هیدروکسی اتیل سلولز
1نامهای رسمی (فارماکوپهای)
- BPHydroxyethylcellulose
- Ph. Eur.Hydroxyethylcellulose
- USP–NFHydroxyethyl Cellulose
2مترادفها و نامهای تجاری
Cellosize HEC; cellulose hydroxyethyl ether; HEC; hydroxyethylcellulosum; Natrosol; Tylose H
3نام شیمیایی و شماره CAS
Cellulose, 2-hydroxyethyl ether · [9004-62-0]
4فرمول تجربی و وزن مولکولی
پلیمر، مخلوط یا ماده با ترکیب متغیر — فرمول مولکولی واحد ندارد.
5طبقه عملکردی
عامل ژلساز، اصلاحکننده ویسکوزیته
محدوده غلظت متداول: — · اشکال دارویی: مایع، نیمهجامد
6کاربرد در فرمولاسیون دارویی
پلیمری غیریونی و محلول در آب است که عمدتاً به عنوان غلیظکننده و تعلیقکننده در فرآوردههای چشمی و موضعی، از جمله ژلها، ژلهای لوبریکانت، لوسیونها و قطرههای اشک مصنوعی، معمولاً با غلظت چند درصد یا کمتر، به کار میرود. همچنین به عنوان چسباننده و تشکیلدهنده فیلم در قرص، تشکیلدهنده ماتریکس در سیستمهای آهستهرهش، پایدارکننده امولسیون و در فرمولاسیونهای چسبنده به مخاط مصرف میشود. در محصولات آرایشی و بهداشتی کاربرد گسترده دارد.
7توصیف
پودر یا گرانول سفید، سفید مایل به زرد یا سفید مایل به خاکستری، بیبو، بیمزه و رطوبتگیر. گریدها بر اساس ویسکوزیته محلول آبی و میزان جایگزینی هیدروکسیاتیل از هم متمایز میشوند.
8ویژگیهای معمول
- جایگزینی مولی (MS)
- معمولاً حدود 1.5–3.5 (حدود 2.5 در گریدهای رایج)
- pH
- 5.5–8.5 (محلول آبی 1٪)
- ویسکوزیته
- طیف وسیعی از گریدها، از چند mPa·s تا چندین هزار mPa·s برای محلولهای 1–2٪
- حلالیت
- محلول در آب سرد و گرم بدون ژل شدن حرارتی؛ عملاً نامحلول در استون، اتانول و بیشتر حلالهای آلی دیگر
9پایداری و شرایط نگهداری
پودر پایدار ولی رطوبتگیر است؛ در ظرف کاملاً بسته، در جای خنک و خشک نگهداری شود. محلولهای آبی در pH 2–12 نسبتاً پایدارند، اما ویسکوزیته در pH پایین به دلیل هیدرولیز اسیدی و در pH بالا به دلیل تجزیه اکسیداتیو کاهش مییابد. محلولها به تجزیه آنزیمی (سلولاز) حساساند و باید نگهدارنده داشته باشند.
10ناسازگاریها
با بیشتر صمغها و رزینهای محلول در آب سازگار است و به دلیل غیریونی بودن، بسیاری از نمکها را تحمل میکند، هرچند غلظتهای بسیار بالای نمک ممکن است آن را رسوب دهد. با زئین ناسازگار است و ممکن است توسط برخی محلولهای غلیظ نمکها مانند سدیم سولفات رسوب کند.
11روش تولید
از واکنش سلولز خالص با سدیم هیدروکسید برای تشکیل سلولز قلیایی و سپس واکنش آن با اتیلن اکساید تهیه میشود. محصول خنثی، شسته، خشک و آسیاب میگردد.
12ایمنی
اساساً غیرسمی و غیرمحرک شناخته میشود و از دستگاه گوارش جذب نمیشود. در فرآوردههای چشمی و محلولهای لنز تماسی بدون تحریک قابل توجه مصرف میشود.
13احتیاطهای کار با ماده
احتیاطهای معمول متناسب با مقدار ماده رعایت شود. پودر ریز آن ممکن است با هوا مخلوط قابل انفجار تشکیل دهد؛ از ایجاد گردوغبار خودداری و از محافظ چشم و دستکش استفاده شود.
14وضعیت رگولاتوری
در FDA Inactive Ingredient Database (فرآوردههای چشمی، گوشی، خوراکی، موضعی و واژینال) و در داروهای غیرتزریقی مجاز در اروپا وجود دارد.
15مواد مرتبط
اتیلهیدروکسیاتیل سلولز؛ هیدروکسیپروپیل سلولز؛ هیپرملوز؛ متیلسلولز.
16توضیحات
برخلاف متیلسلولز و هیپرملوز، هیدروکسیاتیل سلولز با گرما ژل نمیشود و میتوان آن را مستقیماً در آب گرم حل کرد. برای جلوگیری از کلوخه شدن، پودر را پیش از بالا بردن pH یا افزودن سایر مواد محلول، با هم زدن خوب در آب پراکنده کنید؛ برخی گریدها برای تأخیر در آبگیری و آسان شدن پراکندهسازی، عملآوری سطحی شدهاند.