Iron oxides

• USP–NFFerric Oxide

CI 77491 (red), CI 77492 (yellow), CI 77499 (black); ferric oxide; ferrosoferric oxide; iron oxide red, yellow and black; pigment red 101; pigment yellow 42; pigment black 11; Sicopharm; Sicovit; E172

Iron(III) oxide (red); hydrated iron(III) oxide, iron oxide hydroxide (yellow); iron(II,III) oxide (black) · [—]

Fe2O3 (red); FeO(OH)·xH2O (yellow); Fe3O4 (black) · 159.69 (Fe2O3); 88.85 (FeOOH); 231.54 (Fe3O4)

رنگ‌دهنده

محدوده غلظت متداول: — · اشکال دارویی: جامد

به عنوان رنگ‌دهنده و ماده کدرکننده در پوشش فیلمی قرص، روکش قندی، پوسته کپسول سخت و نرم و فرآورده‌های موضعی، معمولاً در مقادیر کم در فرمولاسیون پوشش، به کار می‌روند. مخلوط اکسیدهای قرمز، زرد و سیاه طیفی از رنگ‌های قهوه‌ای، نارنجی و بژ ایجاد می‌کند. همچنین تا حدی از داروهای حساس به نور محافظت می‌کنند و در محصولات آرایشی کاربرد گسترده دارند.

پودرهای ریز و بی‌بو: قرمز (از نوع هماتیت)، زرد (از نوع گوتیت، هیدراته) و سیاه (از نوع مگنتیت). گریدهای دارویی سنتزی‌اند که امکان کنترل دقیق رنگ، اندازه ذره و ناخالصی‌های فلزات سنگین را فراهم می‌کند.

حلالیت

عملاً نامحلول در آب و حلال‌های آلی؛ محلول در اسیدهای معدنی غلیظ داغ

چگالی

زیاد، حدود ⁦4–5 g/cm³⁩ بسته به نوع

رفتار حرارتی

اکسید زرد در دمای بالاتر از حدود ⁦200 °C⁩ آب از دست می‌دهد و قرمز می‌شود؛ اکسید سیاه با حرارت شدید در هوا به قرمز اکسید می‌شود

خاصیت مغناطیسی

اکسید سیاه به‌شدت مغناطیسی است

در برابر نور و شرایط معمول نگهداری و فرآیند پایدارند. در ظرف کاملاً بسته، در جای خنک و خشک نگهداری شوند.

عموماً بی‌اثرند، اما مقادیر کم آهن محلول می‌تواند اکسیداسیون داروهای حساس را کاتالیز کند و با ترکیبات فنولی کمپلکس‌های رنگی تشکیل دهد. اسیدهای قوی آن‌ها را حل می‌کنند.

به روش سنتزی تولید می‌شوند، مثلاً با رسوب‌دهی از محلول نمک‌های آهن (⁦II⁩) و سپس اکسیداسیون (زرد و سیاه)، با کلسینه کردن اکسید زرد یا سیاه (قرمز)، یا با احیای نیتروبنزن با آهن (فرآیند ⁦Laux⁩).

در مقادیر مصرفی به عنوان رنگ‌دهنده غیرسمی و غیرمحرک شناخته می‌شوند و جذب آهن از آن‌ها بسیار محدود است. از استنشاق طولانی‌مدت گردوغبار آن‌ها باید پرهیز شود.

احتیاط‌های معمول متناسب با مقدار ماده رعایت شود. از ماسک گردوغبار و محافظ چشم استفاده شود؛ این پودرها پوست و سطوح را لکه‌دار می‌کنند.

در اروپا به عنوان رنگ غذایی پذیرفته شده (⁦E172⁩) و توسط ⁦EFSA⁩ بازارزیابی شده است. در ایالات متحده اکسیدهای آهن سنتزی به عنوان افزودنی رنگی در داروها مجازند و در داروهای خوراکی، مقدار آهن عنصری حداکثر ⁦5 mg⁩ در دوز روزانه محدود شده است. در ⁦FDA Inactive Ingredient Database⁩ (کپسول و قرص خوراکی؛ فرآورده‌های موضعی) و در داروهای غیرتزریقی مجاز در اروپا وجود دارند.

تیتانیوم دی‌اکسید؛ لاک‌های آلومینیومی؛ کلسیم کربنات (به عنوان کدرکننده).

با محدود شدن تیتانیوم دی‌اکسید به عنوان افزودنی غذایی در اتحادیه اروپا، اکسیدهای آهن به‌طور فزاینده‌ای همراه سایر کدرکننده‌ها در پوشش‌های فیلمی به کار می‌روند. رنگ پوشش نهایی به اندازه ذره و پراکندگی رنگدانه بستگی دارد؛ بنابراین سوسپانسیون رنگدانه باید آسیاب یا هموژنیزه و رنگ آن با استاندارد مقایسه شود.