PharmaVault
گنجینه اطلاعات داروسازی
The Pharmaceutical Information Vault
Excipient monograph · مونوگراف ماده جانبی
pharmavault.ir
Phenoxyethanol
فنوکسی اتانول
1نامهای رسمی (فارماکوپهای)
- BPPhenoxyethanol
- Ph. Eur.Phenoxyethanol
2مترادفها و نامهای تجاری
2-Phenoxyethanol; ethylene glycol monophenyl ether; β-hydroxyethyl phenyl ether; phenoxetol; phenoxyethanolum; phenyl cellosolve
3نام شیمیایی و شماره CAS
2-Phenoxyethanol · [122-99-6]
UNII HIE492ZZ3T · PubChem CID 31236
4فرمول تجربی و وزن مولکولی
C8H10O2 · 138.16
5طبقه عملکردی
نگهدارنده ضدمیکروبی
محدوده غلظت متداول: 0.5–1% · اشکال دارویی: نیمهجامد، استریل (تزریقی/چشمی)
6کاربرد در فرمولاسیون دارویی
نگهدارنده ضدمیکروبی که در کرمها، لوسیونها و شامپوهای موضعی معمولاً با غلظت 0.5–1.0٪ وزنی، و در برخی واکسنها و دیگر فرآوردههای تزریقی با غلظت حدود 0.5٪ به کار میرود. در محصولات آرایشی بسیار پرمصرف است و حداکثر غلظت مجاز آن در اتحادیه اروپا 1٪ است. اغلب برای گسترش طیف اثر همراه با پارابنها یا نگهدارندههای دیگر مصرف میشود.
7توصیف
مایع روغنی بیرنگ و کمی ویسکوز با بوی معطر ملایم و خوشایند و طعم سوزاننده.
8ویژگیهای معمول
- نقطه جوش
- حدود 245 °C
- نقطه ذوب
- حدود 14 °C
- چگالی
- حدود 1.11 g/cm³ (20 °C)
- حلالیت
- کمی محلول در آب (تقریباً 2.5٪ وزنی/حجمی)؛ قابل امتزاج با استون، اتانول و گلیسرول؛ کمی محلول در روغنهای ثابت
9پایداری و شرایط نگهداری
پایدار است و در دمای اتاق فرّار نیست؛ محلولهای آبی آن را میتوان با اتوکلاو استریل کرد. در ظرف کاملاً بسته، در جای خنک و خشک و دور از نور نگهداری شود.
10ناسازگاریها
فعالیت ضدمیکروبی آن ممکن است در حضور سورفکتانتهای غیریونی و با جذب سطحی روی برخی پلاستیکها مانند PVC کاهش یابد. با اکسیدکنندههای قوی ناسازگار است.
11روش تولید
از واکنش فنل با اتیلن اکسید در محیط قلیایی (هیدروکسیاتیلاسیون فنل) و سپس خالصسازی با تقطیر تهیه میشود.
12ایمنی
در غلظتهایی که به عنوان نگهدارنده مصرف میشود عموماً روی پوست بهخوبی تحمل میشود، هرچند تحریک و بهندرت حساسیت تماسی گزارش شده است. شکل غلیظ آن برای چشم محرک است و بلع مقادیر زیاد میتواند موجب تضعیف دستگاه عصبی مرکزی شود.
13احتیاطهای کار با ماده
احتیاطهای معمول متناسب با مقدار ماده رعایت شود. از تماس با چشم و تماس طولانی با پوست خودداری شود؛ استفاده از محافظ چشم و دستکش توصیه میشود.
14وضعیت رگولاتوری
در FDA Inactive Ingredient Database (فرآوردههای تزریقی از جمله واکسنها و فرآوردههای موضعی) و در داروهای مجاز در اروپا وجود دارد. در اتحادیه اروپا به عنوان نگهدارنده در محصولات آرایشی تا 1٪ مجاز است.
15مواد مرتبط
بنزیل الکل؛ فنیلاتیل الکل؛ فنوکسیپروپانول.
16توضیحات
فنوکسیاتانول بهویژه بر باکتریهای گرممنفی از جمله Pseudomonas aeruginosa مؤثر است ولی اثر آن بر باکتریهای گرممثبت، مخمرها و کپکها ضعیفتر است و به همین دلیل معمولاً همراه یک نگهدارنده دوم مصرف میشود. فعالیت آن در محدوده معمول pH فرمولاسیونها تغییر چندانی نمیکند.