Sorbitan monooleate (Span 80)

• BPSorbitan Oleate
• Ph. Eur.Sorbitan Oleate
• USP–NFSorbitan Monooleate

Sorbitan oleate; sorbitani oleas; Span 80; Arlacel 80; Crill 4; E494

Sorbitan mono-(9Z)-octadecenoate (partial esters of sorbitol and its mono- and dianhydrides with oleic acid) · [1338-43-8]

UNII 06XEA2VD56 · PubChem CID 9920342

C24H44O6 · 428.6

سورفکتانت، امولسی‌فایر

محدوده غلظت متداول: 1–15% · اشکال دارویی: نیمه‌جامد

یک سورفکتانت غیریونی چربی‌دوست که به‌طور گسترده به عنوان امولسیون‌کننده آب در روغن و به عنوان امولسیون‌کننده کمکی همراه با پلی‌سوربات‌ها (به‌ویژه پلی‌سوربات ⁦80⁩) در کرم‌ها، لوسیون‌ها و پمادهای روغن در آب، و به عنوان عامل پراکنده‌ساز و مرطوب‌کننده در فرآورده‌های خوراکی و سایر فرآورده‌ها به کار می‌رود. در تهیه میکروامولسیون‌ها، نیوزوم‌ها و سایر سیستم‌های دارورسانی بر پایه لیپید نیز مصرف می‌شود. غلظت‌های متداول: امولسیون‌کننده به‌تنهایی در امولسیون‌های آب در روغن ⁦1–15⁩٪؛ همراه با امولسیون‌کننده‌های آب‌دوست در امولسیون‌های روغن در آب ⁦1–10⁩٪؛ افزایش ظرفیت نگهداری آب پمادها ⁦1–10⁩٪؛ حل‌کننده مواد مؤثر کم‌محلول در پایه‌های چربی‌دوست ⁦1–10⁩٪؛ عامل مرطوب‌کننده برای مواد مؤثر نامحلول در پایه‌های چربی‌دوست ⁦0.1–3⁩٪.

مایع روغنی ویسکوز زرد تا کهربایی با بوی مشخص و طعم ملایم. مخلوطی از استرهای اولئیک اسید (همراه با مقادیر کمتری از سایر اسیدهای چرب) با انیدریدهای سوربیتول است.

⁦HLB⁩

⁦4.3⁩

شکل فیزیکی

مایع ویسکوز در دمای اتاق

حلالیت

نامحلول ولی قابل پراکنش در آب؛ محلول در بیشتر روغن‌های معدنی و گیاهی؛ کمی محلول در اتر

چگالی

حدود ⁦1.0 g/cm³⁩

مانند سایر استرهای سوربیتان، در حضور اسیدها یا بازهای قوی به‌تدریج صابون تشکیل می‌شود و زنجیر غیراشباع اولئات ممکن است به‌آهستگی اکسید شود. در ظرف کاملاً بسته، در جای خنک و خشک و محافظت‌شده از نور نگهداری شود.

با اکسیدکننده‌های قوی ناسازگار است. مانند سایر سورفکتانت‌های غیریونی ممکن است فعالیت برخی نگهدارنده‌ها مانند پارابن‌ها را کاهش دهد.

از آب‌زدایی سوربیتول به سوربیتان و سپس استری کردن با اولئیک اسید، یا با واکنش مستقیم سوربیتول با اولئیک اسید در دمای بالا و در حضور کاتالیزور تهیه می‌شود.

استرهای سوربیتان به‌طور گسترده در فرآورده‌های آرایشی، مواد غذایی و داروهای خوراکی و موضعی مصرف می‌شوند و عموماً غیرسمی و غیرمحرک شناخته می‌شوند، هرچند گاهی واکنش‌های حساسیتی پوستی پس از مصرف موضعی گزارش شده است.

احتیاط‌های معمول متناسب با مقدار ماده رعایت شود. استفاده از محافظ چشم و دستکش توصیه می‌شود.

در اروپا به عنوان افزودنی غذایی پذیرفته شده است (⁦E494⁩). در ⁦FDA Inactive Ingredient Database⁩ (از جمله فرآورده‌های خوراکی و موضعی) و در داروهای غیرتزریقی مجاز در اروپا وجود دارد.

پلی‌سوربات ⁦80⁩؛ سوربیتان مونولورات (⁦Span 20⁩)؛ سوربیتان مونواستئارات (⁦Span 60⁩)؛ سوربیتان تری‌اولئات؛ سوربیتان سسکوئی‌اولئات.

زوج ⁦Span 80⁩ و پلی‌سوربات ⁦80⁩ یکی از رایج‌ترین سیستم‌های امولسیون‌کننده است: مخلوط کردن آن‌ها با نسبت‌های مختلف مقادیر ⁦HLB⁩ بین حدود ⁦4.3⁩ و ⁦15⁩ را به دست می‌دهد و می‌توان مخلوط را با ⁦HLB⁩ مورد نیاز فاز روغنی تطبیق داد.